ANA SAYFA BİZE ULAŞIN BAĞLANTILAR ABOUT US
HIZLI ERİŞİM

17 Ekim 2017 Salı  

                             »Adana   »Antalya   »Aydın   »Balıkesir   »Bursa   »Çanakkale   »Denizli   »Diyarbakır   »Erzurum   »Eskişehir   »Gaziantep   »Hatay   »İstanbul   »İzmir  
                             »Kayseri   »Kahramanmaraş   »Konya   »Malatya   »Manisa   »Mersin   »Muğla   »Rize   »Samsun   »Şanlıurfa   »Tekirdağ   »Trabzon   »Van        »İL TEMSİLCİLİKLERİ  

     Başkanın Mesajı

 

     Genel Kategoriler

 

     Özlük Çalışmaları

 

     Anlaşmalı Kurumlar

 

     Konular

 
 
ASGARİ ÜCRET TARİFELERİ
ÜYELİK İŞLEMLERİ
2017 YILI KAMULAŞTIRMA BİLİRKİŞİ LİSTESİ
YETKİ BELGESİ ALAN ÜYELERİMİZ
 

—S. S. Sorular

»GENEL

»ÜYELİK İŞLEMLERİ

 

—Bilgi Edinme

Kendi adınıza
(Bireysel / Gerçek Kişilik)
Bilgi Edinme Başvurusu

Kurumunuz adına
(Tüzel Kişilik)
Bilgi Edinme Başvurusu

 TARIMSAL YÜKSEKÖĞRENİM ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

    Yayına Giriş Tarihi: 11.11.2013  Güncellenme Zamanı: 10.03.2014 16:20:03  Yayınlayan Birim: GENEL MERKEZ  
 

Güncellenme Zamanı: 11.11.2013 12:12:39

 

TARIMSAL YÜKSEKÖĞRENİM ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME[1]

 

1. ÜNİVERSİTEYE GİRİŞ AMA NASIL, NEREDE?

Ülkeler geleceklerini planlarken bireylerine meslek ve istihdam, sektörlere kalifiye eleman, topluma hizmet esaslarını da dikkate alır. Gelişmiş ülkelerde yüksek öğrenim kuruluşları genel gelişme eğilimlerini, nüfus hareketliliğini, sektörel dinamikleri ve geleceği kurgulayarak üniversite eğitim-öğretimini planlar. Eğer ekonomi her an kırılgan ise, planlı üretim gerçekleştirilemiyor ise, sektörler geleceği kurgulamakta zorlanıyor ise her konuda olduğu gibi yüksek öğrenimde de günü kurtarma arayışları daha fazla ön plan çıkar. Bundan hareketle üniversiteler için, yükseköğrenim için arz-talep dengesi değil siyasal beklentiler, geçici çözümler ve yerel beklentiler önem kazanır. Meslek Oda`larının çığlıklarına, öğretim elemanlarının taleplerine, meslek insanlarının talep ve beklentilerine kulaklar tıkanır. Merkezi yaklaşım ile tepeden inmeci yaklaşımlar sorunlara çözüm olmak yerine, yeniden sorun üretimi ön plana çıkar.

Ne yazık ki bu paradigma ziraat, su ürünleri, tütün eksperliği, deniz bilimleri gibi disiplinlerdeki eğitim-öğretimi de etkilemekte ve içinden çıkılmaz hale getirmektedir. Bugüne değin ortaya çıkan paradigma sorunlara çözüm olamamıştır. Bu nedenle paradigma değişmek zorundadır. Mesleki öncelikleri dikkate alan, arz-talebi gözeten, meslek insanlarının uygulamadaki sorunlarına öncelik veren, meslek odalarını eğitim-öğretimin öncelikli paydaşları olarak gören bir yaklaşım, yükseköğrenimde ülkemiz koşullarına daha uygun bir "sistem"i ortaya çıkarabilecektir. Odalar mesleğin uygulamada siyasetten kaynaklanan yanlışlıklarını düzeltmekten ve bu konuda çaba sarf etmekten çok, mesleki verimlilik ve ülkeye mesleki katkılarını daha da artırma telaşındadır. Bunun için yüksek öğrenimi planlayabilen, uygulamada karşılaşılan sorunlarını daha yüksek öğrenim sürecinde çözebilen bir politika, sorunların azalmasına katkıda bulunacaktır.

Bir ülkenin tarımsal kalkınmasında ve nüfusunun güvenli ve güvenilirlik içinde beslenmesinde tarımsal eğitim-öğretimin özel bir yeri vardır. Ülkemiz tarımını çağdaş düzeye çıkarmak, nüfusu dışa bağımlı hale getirmeden beslemek, tarımsal sanayiye hammadde sağlamak iddiasında bulunan Ziraat Mühendisleri, Su Ürünleri Mühendisleri, Balıkçılık Teknolojisi Mühendisleri ve Tütün Teknolojisi Mühendisleri geleceği yakalamak ve ülkemize daha fazla katkıda bulunmak iddiasındadır. Bu mesleklerin Anayasal ve kamusal örgütü olan Ziraat Mühendisleri Odası, katkıda bulunma çabalarının önündeki engellerin kaldırılmasını, mesleklerin günü kurtaracak hamlelerle, popüler isimlerle kurtarılmasında değil, planlı, geleceği görebilen, siyasal kurumların müdahalesi dışındaki seçeneklerde görmektedir. Bunun ilk adımı da yüksek öğrenimden geçmektedir. Gereksinimin ve ülke talebinin dışında gerçekleşen tarımsal eğitim-öğretim planlaması gereğinden fazla fakülte, bölüm açılmasına yol açmakta ve sonuçta kontenjanı dolmayan, altyapısı yetersiz ve öğrencisi-hocası mutsuz bir üniversite yapısını ortaya koymaktadır. Eğer artık kontenjanlar dolmuyorsa, bazı bölümler öğrenci tercihlerinde "0" çekiyorsa, genç işsizliği artıyorsa, isim değiştirerek cazibe aranıyorsa, ciddi düşünmenin zamanı geldi ve geçiyor demektir. 2013 yılı üniversite tercihleri, kontenjan hareketliliği işte böyle bir sonucu ortaya çıkarmıştır.

 

 

2.ÜNİVERSİTELERDE YENİ BİR EĞİTİM-ÖĞRETİM DÖNEMİ DAHA BAŞLADI

Eğitim-öğretimin kalitesi ve mezuniyet sonrası istihdama ilişkin sorunların her geçen yıl daha da arttığı üniversitelerimizde yeni bir eğitim-öğretim dönemi daha başladı. 2013 yılı üniversite sınavı yerleştirme sonuçlarına göre sınav başvurusunda bulunan 1.924.550 adaydan 1.112.447`si tercihte bulunmuş, 672.417`si yaptıkları tercihler doğrultusunda bir yükseköğrenim programına yerleştirilmiş oldu.

Çizelge.1 2013 Yerleştirme Sonuçları

 

Üniversiteler

Lisans

Ön Lisans

%

Kontenjan

Yerleşen

Kontenjan

Yerleşen

Devlet Üniversitesi

338.127

323.205

311.619

251.763

95,59

Vakıf Üniversitesi

67.675

55.761

45.495

33.896

82,40

KKTC Üniversitesi

14.244

6.008

2.464

921

42,18

Diğer Ülke Üniversiteleri

1.932

821

50

42

57,51

 

421.978

385.795

359.628

286.622

91,49

Kaynak; ÖSYM

 

 

Açık Öğretim Fakültesi de dikkate alındığında sınava giren adaylardan % 45,6`sının bir öğretim programına yerleştirildiği görülmektedir.

Çizelge.2 2013 Yerleştirme Sonuçları (AÖF Dahil)

 

Çizelge.2`nin incelenmesinden görülebileceği gibi, lisans eğitimi veren fakültelere son sınıfta okuyanların % 23,9`u yerleştirilmişken, önceki yıllarda yerleşmemiş adayların daha başarılı olduğu (% 25,3) görülmektedir. Önlisans düzeyindeki yerleştirmelere bakıldığında ise tersine bir durum söz konusudur. Son sınıfta olan adayların % 20,6`sı bir önlisans programına yerleşmişken, önceki yıllarda yerleşmemiş adaylarda bu oran % 13,5 olmuştur. AÖF`lere yerleşme oranlarına bakıldığında ise önceki yıllarda yerleşmemiş adayların % 16,1 gibi yüksek bir oranda olmasına karşın, son sınıfta olan adayların yerleştirilme oranının en düşük olduğu (%4,8) görülmektedir. Söz konusu oranlara bakılarak dershane sisteminin etkileri, adayların mezuniyet sonrası sınavı daha ciddiyete aldıkları, ne olursa olsun bir öğretim programına yerleşmek için tercihte bulundukları gibi çok farklı bakış açılarından yorum getirmek mümkündür. Ancak bu yazının konusu bu tip irdelemeler olmadığından, bu konuda yorumlamalara girilmeyecektir. Bunun yerine üniversite sınavı sonuçlarının, 4 yıl sonrasının meslektaşları ve potansiyel ODA üyelerini ortaya çıkarması açısından genel bir çerçeve içinde ele alınması amaçlanmaktadır.

Üniversite sınavı sonuçları aynı zamanda, istihdama ilişkin olarak gelecek yıllarda ortaya çıkacak tablonun ipuçlarının bugünden görülmesi imkânını sağlıyor. Sınav ve sonrasındaki yerleştirme sonuçlarının bu açıdan da ele alınması büyük önem taşımaktadır. Kamu kurumu niteliğindeki meslek örgütü olan ODA`mıza üye meslek disiplinleri; Ziraat Fakültesi, Su Ürünleri Fakültesi, Deniz Bilimleri Fakültesi ile Tütün Eksperliği Yüksek Okulundan mezun olmaktadır. Ancak son yıllarda öğrenci tercihlerini artıracağı düşünülerek, mezunları aynı unvanı taşımasına karşın, belirtilen fakülte adlarında değişikliklere gidildiği görülmektedir. Örnek olarak Ziraat Fakültesi yerine Tarım ve Doğa Bilimleri Fakültesi, Su Ürünleri Fakültesi yerine Deniz Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi şeklindeki isimlendirmeler veya isim değişiklikleri buna örnek olarak gösterilebilir.

 

3.FAKÜLTELER VE MEZUNLARI

Ziraat Fakülteleri Ziraat Mühendisi, Su Ürünleri Mühendisi, Gıda Mühendisi ve Peyzaj Mimarı disiplinlerinden dört farklı meslek unvanına sahip mezunlar verilmektedir. Su Ürünleri Mühendisi, Gıda Mühendisi ve Peyzaj Mimarı meslek unvanlarına sahip olanlar farklı fakültelerden de mezun olabilmektedir.

Rize Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi ve Uşak Üniversitesi bünyesinde Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi ile Yozgat Bozok Üniversitesi bünyesindeki Tarım ve Doğa Bilimleri Fakültesi ile Niğde Üniversitesi bünyesinde Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi adı ile açılan ziraat fakülteleri farklı bir isimlendirmeleri ile dikkat çekmektedir. Ziraat Fakültesi ismi yerine Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi, Tarım ve Doğa Bilimleri Fakültesi veya Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi ismi tercihindeki farklılıklar teknik veya bilimsel bir açıklamadan çok, güncel polülerliği olan bir çağrışımı ortaya koymaktadır. Bu nedenle de Tarım ve Doğa Bilimleri ile Ziraat ve Doğa Bilimleri fakültelerinde ziraat/tarım kelimeleri ile yaratılan farklılığı, buna YÖK`ün hangi yaklaşımla onay verdiğini pek sorgulamamak gerekir.

Su ürünleri lisans eğitimi ilk kez 1980 yılında Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesinde başlamış, daha sonra Erzurum Atatürk, Van 100. Yıl ve Adnan Menderes, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakülteleri bünyesinde su ürünleri bölümleri açılmış, bu eğitimin verildiği bölümü bitirenler ziraat mühendisi unvanı ile mezun olmuştur.

Su Ürünleri Fakültelerinin yaygınlaşmaya başladığı süreçte ziraat fakültelerindeki su ürünleri bölümlerinden bazıları müstakil su ürünleri fakültesi haline gelmiştir (Erzurum Atatürk, Van 100. Yıl). Son yıllarda ise ziraat fakülteleri içindeki su ürünleri bölümleri Su Ürünleri Mühendisliği adını alarak, bu bölüm bitirenler Su Ürünleri Mühendisi unvanı ile mezun olmaya başlamıştır.

Su Ürünleri Fakültelerini bitirenler su ürünleri mühendisi unvanını ile mezun olmaktadır. Ancak son yıllarda su ürünleri fakültelerine olan tercihlerin azalması nedeni ile bu fakültelerden bazılarında (Mustafa Kemal Üniversitesi, Çanakkale 18 Mart Üniversitesi) Deniz Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi şeklinde isim değişikliği yoluna gidilmiştir.

Karadeniz Teknik Üniversitesi Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi ve Ordu Üniversitesi Fatsa Deniz Bilimleri Fakültesi Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği bölümünü bitirenler Balıkçılık Teknolojisi Mühendisi unvanı ile mezun olmaktadır. Su Ürünleri Fakülteleri ile Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği bölümlerinde benzer programlar okutulmasına karşın, mezunlarının farklı meslek unvanlarını almaları çeşitli sorunlara ve karışıklıklara yol açmaktadır.

Çizelge.3`de ODA`mız bünyesindeki meslek disiplinleri mezun olunan fakültelere göre gruplandırılmıştır.

 

Çizelge.3 Meslek Disiplinleri ve Mezun Oldukları Fakülteler


Gıda Mühendisi ve Peyzaj Mimarları TMMOB bünyesinde örgütlenme süreçlerini tamamlayarak, Oda`larını kurmuş bulunmaktadır. Su Ürünleri Mühendisleri, Balıkçılık Teknolojisi Mühendisleri ve Tütün Teknolojisi Mühendisleri ise henüz örgütlenme süreçlerini tamamlamamış olduklarından, Ziraat Mühendisleri Odası içinde örgütlenmektedirler.

 

4.ZİRAAT FAKÜLTELERİNİN 2013 ÜNİVERSİTE SINAV SONUÇLARINA GÖRE DEĞERLENDİRİLMESİ

2013 yılı tercih kılavuzunda 4 Su Ürünleri Mühendisliği, 10 Gıda Mühendisliği ile 7 Peyzaj Mimarlığı bölümleri hariç tutulacak olunursa, 30 Ziraat Fakültesinde 173 bölüm için tercih yapma imkânı tanınmış, 4.970 öğrenci Ziraat Fakültelerine yerleştirilmiştir. Bu sayı yaklaşık olarak; Hukuk Fakülteleri için 14 bin, Tıp Fakülteleri için 10 bin, Bilgisayar Mühendisliği disiplinleri için 11 bin, Makine Mühendisliği için 11 bin, İnşaat Mühendisliği için 10 bin, İşletme lisans eğitimi için (10 bin AÖF yerleştirilmesi hariç) 22 bindir.

Fakültelerdeki bölümlere göre yerleştirmelere bakıldığında kontenjan açılıp da hiç tercih yapılmayan bölüm bulunmamaktadır. 28 Fakültede Bahçe Bitkileri ve Tarla Bitkileri Bölümüne, 24 Fakültede Bitki Koruma Bölümüne öğrenci yerleştirilmiştir. En az öğrenci yerleşen bölüm olan Süt Teknolojisi Bölümü 3 fakültede, Tarım Makineleri ile Tarımsal Yapılar ve Sulama bölümleri ise 8 fakültede bulunmaktadır.

Niğde Üniversitesi bünyesinde kurulmuş ve iki bölümü bulunan Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi, fakülte adı ile olduğu gibi diğer fakültelerde olmayan "Bitkisel Üretim ve Teknolojileri" ve "Tarımsal Genetik Mühendisliği" bölümleri ile ilginç bir örnek oluşturmaktadır.

Pamukkale Üniversitesi bünyesinde bulunan, YGS-6 puan türünden öğrenci alan, 4 yıllık eğitime tabi Organik Tarım İşletmeciliği bölümünün 62 kişilik kontenjanının tamamı dolmuştur. Bu programı bitirenlerin unvanları ve tarımsal yükseköğrenim içinde ne şekilde ele alınması gerektiği konusu ayrı bir değerlendirme konusudur. YGS-2 puan türü ile öğrenci alan Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Gökçeada Uygulamalı Bilimler Yüksekokulu Balıkçılık Teknolojisi programı benzer bir örneği oluşturmaktadır.

 

 

 

 

Çizelge.4 Ziraat Fakültelerine Bölümlere Göre Yerleşen Öğrenci Sayısı

 

ÜNİVERSİTELER

Bölüm Sayısı

Bahçe Bitkileri

Bitki Koruma

Bitkisel Üretim ve Teknolojileri

Biyosistem Mühendisliği

Süt Teknolojisi

Tarım Ekonomisi

Tarım Makineleri

Tarımsal Biyoteknoloji

Tarımsal Genetik Müh.

Tarımsal Y. ve Sulama

Tarla Bitkileri

Toprak Bil. ve B. Besleme

Zootekni

Toplam

Doluluk (%)

Bölüm Sayısı

 

28

24

1

8

3

17

8

10

1

8

28

16

21

173

 

Doluluk Oranı %

 

87,61

100

100

60,47

32,66

100

32,18

91,29

100

42,2

90,88

65,74

55,56

 

 

ANKARA Ü.

9

47

47

 

 

18

47

18

 

 

43

47

47

47

370

85,97

EGE Ü. (İZMİR)

9

36

36

 

 

18

36

31

 

 

35

36

36

36

309

94,14

ÇUKUROVA Ü. (ADANA)

8

47

47

 

 

 

47

8

 

 

14

47

47

32

297

77,96

ADNAN MENDERES Ü. (AYDIN

9

36

36

 

41

3

36

 

41

 

 

36

36

18

292

85,30

ULUDAĞ Ü. (BURSA)

7

36

36

 

36

 

36

 

 

 

 

36

36

36

259

100,00

AKDENİZ Ü. (ANTALYA)

8

36

36

 

 

 

36

8

 

 

7

36

36

36

239

80,66

SELÇUK Ü. (KONYA)

8

36

36

 

 

 

36

3

 

 

11

36

36

36

238

81,22

N.KEMAL Ü. (TEKİRDAĞ)

8

36

36

 

34

 

36

 

36

 

 

36

9

6

237

82,08

S. DEMİREL Ü. (ISPARTA)

8

36

36

 

 

 

36

 

36

 

4

36

33

10

235

84,70

19 MAYIS Ü. (SAMSUN)

9

36

36

 

 

 

36

4

36

 

6

36

12

21

232

74,64

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART Ü.

8

36

36

 

 

 

36

4

36

 

 

36

16

13

221

78,17

ATATÜRK Ü. (ERZURUM)

7

36

36

 

 

 

36

2

36

 

 

36

 

5

194

76,19

ERCİYES Ü. (KAYSERİ)

6

36

36

 

31

 

 

 

36

 

 

36

 

6

187

84,24

HARRAN Ü. (ŞANLIURFA)

7

36

36

 

 

 

36

 

 

 

8

36

23

2

184

71,06

M. KEMAL Ü. (HATAY)

7

36

36

 

14

 

41

 

 

 

 

36

10

4

184

70,03

K.MANMARAŞ SÜTÇÜ İMAM Ü.

7

36

36

 

13

 

36

 

 

 

 

36

8

10

182

70,60

GAZİOSMANPAŞA Ü. (TOKAT)

6

31

36

 

9

 

36

 

 

 

 

36

3

 

157

70,90

ESKİŞEHİR OSMANGAZİ Ü.

4

36

 

 

 

 

 

 

41

 

 

36

 

36

153

100,00

DİCLE Ü. (DİYARBAKIR)

4

36

36

 

 

 

 

 

 

 

 

36

 

36

148

100,00

AHİ EVRAN Ü. (KIRŞEHİR)

4

32

 

 

 

 

 

 

47

 

 

36

 

2

121

73,84

YÜZÜNCÜ YIL Ü. (VAN)

4

28

36

 

 

 

 

 

4

 

 

36

 

 

108

72,67

ORDU Ü.

4

36

36

 

 

 

 

 

 

 

 

21

 

3

100

76,83

BİNGÖL Ü.

4

17

41

 

 

 

 

 

 

 

 

23

1

 

86

64,59

IĞDIR Ü.

5

4

36

 

1

 

36

 

 

 

 

3

 

 

85

46,12

UŞAK Ü. ZDBF

3

 

36

 

 

 

 

 

 

 

 

36

 

4

79

70,37

BOZOK Ü. (YOZGAT) TDBF*

3

16

31

 

 

 

 

 

 

 

 

20

 

 

70

72,04

İNÖNÜ Ü. (MALATYA)

1

47

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

48

100,00

R.T. ERDOĞAN Ü. (RİZE) ZDBF

2

12

 

 

 

 

 

 

 

 

 

23

 

 

37

42,68

SİİRT Ü.

2

8

 

 

 

 

 

 

 

 

 

17

 

 

27

30,49

NİĞDE Ü.TBTF ***

2

 

 

31

 

 

 

 

 

31

 

 

 

 

 

100,00

TOPLAM

173

901

886

31

179

39

639

78

349

31

128

921

389

399

4970

81,95

 

*       Tarım ve Doğa Bilimleri Fakültesi

**   Ziraat ve Doğa Bilimleri Fakültesi

*** Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi

 


4.1.En Fazla Bölüm Bulunan Fakülteler?

2013 yılında öğrenci yerleştirmesi yapılan 29 Ziraat Fakültesi bulunmaktadır. Öğrenci yerleştirmesi yapılan Bahçe Bitkileri Bölümü ve Tarla Bitkileri Bölümü 28, Bitki Koruma Bölümü 24 fakültede bulunmaktadır. Öğrenci yerleştirmesi yapılan, en fazla bölüme sahip ziraat fakülteleri 9`ar bölümün bulunduğu Adnan Menderes, Ankara, 19 Mayıs ve Ege üniversiteleridir. Öğrenci yerleştirmesi yapılan, en az bölüme sahip ziraat fakülteleri sadece Bahçe Bitkileri bölümünün bulunduğu İnönü Üniversitesi, Bahçe Bitkileri ve Tarla Bitkileri bölümlerinin bulunduğu R.T.Erdoğan Üniversitesi ile Siirt Üniversitesidir.

Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi, Bitkisel Üretim ve Teknolojileri Bölümü ile Tarımsal Genetik Mühendisliği Bölümü bulunan Niğde Üniversitesi de en az bölümü bulunan fakülteler arasında yer almaktadır.

 

4.2. Fakültelerde kontenjanların doluluk durumu?

Fakültelerin kontenjanları ile yerleştirme sonuçlarına incelendiğinde Dicle Üniversitesi (4 Bölüm), Eskişehir Osmangazi Üniversitesi (4 Bölüm), Niğde Üniversitesi (2 Bölüm), İnönü Üniversitesi (1 Bölüm) ve Uludağ Üniversitesi (7 Bölüm) üniversitelerinin tüm kontenjanlarının dolduğu görülmektedir.

 Siirt Üniversitesi % 30, R.T.Erdoğan Üniversitesi % 42 ve Iğdır Üniversitesi % 46 yerleşim oranı ile en az öğrenci doluluk oranına sahip ziraat fakülteleri olarak görülmektedir.

4.2.1. En fazla öğrenci yerleşen ziraat fakültesi 370 öğrenci ile Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesidir. Ankara Üniversitesini 309 öğrenci ile Ege Üniversitesi onu da 297 öğrenci ile Çukurova Üniversitesi izlemektedir.

En fazla öğrenci alan bölümler 921 öğrenci ile Tarla Bitkileri, 901 öğrenci ile Bahçe Bitkileri ve 886 öğrenci ile Bitki Koruma bölümleridir.

 

4.2.2. Bölümlerin Tercih Durumlarına Göre Dağılımı

Bölümler için açılan en az kontenjan 21, en fazla kontenjan 47`dir. Çizelge.5`de tercih durumları ve doluluk oranlarına ilişkin nicel veriler sunulmuştur. Bu kontenjanlar Bölümlerin potansiyelinden çok YÖK`ün kontenjan saptamaları, tercihleri doğrultusunda biçimlenmektedir.

 

4.2.3. En fazla öğrencinin yerleştirildiği bölümler

(47 öğrenci ile kontenjanlarının tamamının dolduğu bölümler);

·        Ahi Evran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Biyoteknoloji bölümü,

·        Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri, Bitki Koruma, Tarım Ekonomisi, Tarla Bitkileri, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme ile Zootekni bölümleri,

·        Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri, Bitki Koruma, Tarım Ekonomisi, Tarla Bitkileri ile Toprak Bilimi ve Bitki Besleme bölümleri,

·        İnönü Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri bölümleridir.

 

4.2.4. En az öğrencinin tercih ettiği bölümler,

·        1`er öğrencinin tercih yaptığı Bingöl Üniversitesi Ziraat Fakültesi Toprak Bilimi ve Bitki Besleme, Iğdır Üniversitesi Ziraat Fakültesi Biyosistem Mühendisliği,

·        2`şer öğrencinin tercih yaptığı Ahi Evran ve Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni bölümü ile Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Makineleri bölümüdür.

 

4.2.5. Bölümlerin öğrenci aldığı puan türleri

Bölümlerin öğrenci aldığı puan türlerine bakıldığında, Türkçe-Matematik puanına göre öğrenci alan Tarım Ekonomisi dışındaki bölümlerin üç farklı Matematik-Fen puanına göre öğrenci aldığı görülmektedir.

 

4.2.6. Bölümlerin kontenjanlarının doluluk durumu

Bölümlerin doluluk oranına bakıldığında 17 fakültede bulunan Tarım Ekonomisi ve 24 fakültede bulunan Bitki Koruma bölümlerinin tüm kontenjanlarının dolduğu görülmektedir. En düşük doluluk oranına sahip bölümler % 32,18`lik doluluk oranı ile 8 fakültede bulunan Tarım Makineleri Bölümü ve % 32,66`lık doluluk oranı ile 3 fakültede bulunan Süt Teknolojisi Bölümüdür.

 

Çizelge.5 Bölümlerin kontenjan/yerleştirme durumları

Bölümler

Bölüm

Puan Türü

Kontenjan

Yerleşen

Doluluk (%)

Bahçe Bitkileri

28

MF-2

1016

901

87,61

Bitki Koruma

24

MF-2

886

886

100,00

Bitkisel Üretim ve Teknolojileri

1

MF-2

31

31

100,00

Biyosistem Mühendisliği

8

MF-4

288

179

60,47

Süt Teknolojisi

3

MF-2

114

39

32,66

Tarım Ekonomisi

17

TM-1

639

639

100,00

Tarım Makineleri

8

MF-4

218

78

32,18

Tarımsal Biyoteknoloji

10

MF-3

376

349

91,29

Tarımsal Genetik Mühendisliği

1

MF-3

31

31

100,00

Tarımsal Yapılar ve Sulama

8

MF-4

280

128

42,20

Tarla Bitkileri

28

MF-3

1015

921

90,88

Toprak Bilimi ve Bitki Besleme

16

MF-2

553

389

65,74

Zootekni

21

MF-2

683

399

55,56

TOPLAM

173

-

6130

4970

81,95

 

4.2.7.  Bölümlerin puan sınırları

Bölümlere puan durumlarına göre yapılan yerleştirmelere bakıldığında en büyük farklılık Bitki Koruma Bölümleri arasında görülmektedir.  Iğdır Üniversitesi Bitki Koruma Bölümüne en düşük 218 puan ile öğrenci girmişken, Ege Üniversitesi Bitki Koruma Bölümüne en düşük 297 puan ile öğrenci girebilmiştir. Iğdır Üniversitesi Bitki Koruma Bölümüne en yüksek puan giren öğrenci almış olduğu 253 puan ile Ege Üniversitesi Bitki Koruma Bölümüne girememektedir. Her iki fakülteye en düşük puandan giren öğrenci arasında MF-2 puan türünde yaklaşık 80 bin kişilik bir sıralama farkı bulunmaktadır.

 

Çizelge.6 Bölümlerin en düşük puanları arasındaki farklılıklar

 Üniversite

 Bölüm

 Puan Türü

 Kontenjan

 Yerleşme

 En Düşük Giriş  Puanı

Puan Farkı

GOP Ü. (TOKAT)

Bahçe

Bitkileri

MF-2

36

31

196,9902

 69,54

EGE Ü (İZMİR)

36

36

266,5332

IĞDIR Ü.

Bitki

Koruma

MF-2

36

36

218,4334

 78,80

EGE Ü. (İZMİR)

36

36

297,2332

N.KEMAL Ü. (TEKİRDAĞ)

Biyosistem

Mühendisliği*

MF-4

36

34

199,8269

 54,18

ULUDAĞ Ü. (BURSA)

36

36

254,0045

EGE Ü. (İZMİR)

Süt

Teknolojisi

MF-2

36

18

215,8697

 1,38

ANKARA Ü.

47

18

217,2546

IĞDIR Ü.

Tarım

Ekonomisi

TM-1

36

36

251,7686

 40,83

ANKARA Ü.

47

47

292,5956

19 MAYIS Ü. (SAMSUN)

Tarım

Makineleri

MF-4

21

4

196,8995

 20,98

ATATÜRK Ü. (ERZURUM)

21

2

217,8790

ATATÜRK Ü. (ERZURUM)

Tarımsal

Biyoteknoloji

MF-3

36

36

198,8572

 32,11

ESKİŞEHİR OSMANGAZİ Ü.

41

41

230,9689

ANKARA Ü.

Tarımsal Yapılar

ve Sulama

MF-4

47

43

198,1671

 20,46

S. DEMİREL Ü. (ISPARTA)

21

4

218,6234

R.T. E.Ü. (RİZE) ZDBF

Tarla Bitkileri

MF-3

41

23

195,3687

 61,77

EGE Ü. (İZMİR)

36

36

257,1398

19 MAYIS Ü. (SAMSUN)

Toprak Bilimi ve

Bitki Besleme**

MF-2

36

12

197,2493

 44,93

EGE Ü. (İZMİR)

36

36

242,1833

ORDU Ü.

Zootekni

MF-2

41

3

199,0111

 35,49

EGE Ü. (İZMİR)

36

36

234,4970

*   IĞDIR Ü. Biyosistem Mühendisliği bölümünü 1 öğrenci tercih ettiği için dikkate alınmamıştır.

** BİNGÖL Ü. Toprak Bilimi ve B. Besleme bölümünü 1 öğrenci tercih ettiği için dikkate alınmamıştır.

Sadece Niğde Üniversitesi Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesinde bulunan Tarımsal Genetik Mühendisliği bölümü en düşük 308,86869 puandan öğrenci alması ile dikkat çekici bir örnek oluşturmaktadır.

 

5. Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği ve Su Ürünleri Mühendisliği

Su Ürünleri Mühendisliği eğitimi veren yirmi bir fakülte bulunmakta olup, bunlardan dört tanesi Ziraat Fakültesi bünyesindedir. Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği eğitimi veren ise iki fakülte bulunmaktadır. Su ürünleri mühendisliği ve balıkçılık teknolojisi mühendisliği programlarının tümüne MF-2 puan türünden öğrenci alınmaktadır. Bu fakülteler dışında YGS-2 puan türü ile öğrenci alan Balıkçılık Teknolojisi programı bulunan Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Gökçeada Uygulamalı Bilimler Yüksekokulu bulunmaktadır.

 

5.1. Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği

Bu program adı altında eğitim veren ve 26 kontenjana sahip iki adet fakülte bulunmaktadır.  K.T.Ü. Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesine hiç tercih yapılmamış, Ordu Üniversitesi Fatsa Deniz Bilimleri Fakültesine yalnızca iki tercih yapılmıştır.

 

Çizelge.7 Balıkçılık Teknolojisi Mühendisliği Programı

Üniversite

Kontenjan

Yerleşme

En Düşük

Puan

En Yüksek

Puan

K.  T. Ü. (TRABZON) Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi

26

0

-

-

ORDU Ü. Fatsa Deniz Bilimleri Fakültesi

26

2

221,4211

261,7138

 

YGS-2 puan türü ile öğrenci alan Balıkçılık Teknolojisi programı bulunan Çanakkale 18 Mart Üniversitesi Gökçeada Uygulamalı Bilimler Yüksekokulunun geçen yıl 47 kişilik, bu yılda 26 kişilik tüm kontenjanın dolmuş olması dikkat çekici bir durum olarak görülmektedir.

 

5.2. Su Ürünleri Mühendisliği Programı

Su Ürünleri Mühendisliği programı bulunan yirmi bir fakülteden üçüne hiç tercih yapılmamıştır. Toplam kontenjanın  % 21,5`ine yerleştirme yapılmıştır. 

 

En fazla doluluk olan fakülte İ.Ü. Su Ürünleri Fakültesi olup, yerleştirilme oranı % 82 olmuştur.  İstanbul`u sırasıyla % 48`lik yerleştirme oranı ile Ege Üniversitesi, % 34`lük yerleştirme oranı ile Kâtip Çelebi Üniversitesi izlemektedir. Tercih eden sayısı açısından bakıldığında ilk sıra değişmezken, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Su Ürünleri Mühendisliği programı 12 tercihle üçüncü sırada bulunmaktadır.

Açılan kontenjanlar dolamadığı için, Su Ürünleri Mühendisliği programına girenlerin yerleştirme puanları açısından bir değerlendirme anlam taşımayacağı için yapılmamıştır.

2012 yılında tercih yapılması için on adet fakültede su ürünleri programı açılmış, yerleştirme oranı % 24,5 olmuştur. 2013 yılında program açılan fakülte sayısı artmasına karşın yerleştirme oranının düşmesi, su ürünleri eğitimi konusundaki lisans eğitiminin gözden geçirilmesi, sorunun nereden kaynaklandığının bulunarak çözüm üretilmesi gerekliliğini göstermektedir.

 

Çizelge-8 Su Ürünleri Mühendislik Programı

Üniversiteler

Kontenjan

Yerleşme

Doluluk (%)

FIRAT Ü. Su Ürünleri Fakültesi (ELAZIĞ)

26

0

0,00

SİNOP Ü. Su Ürünleri Fakültesi

26

0

0,00

GAZİOSMANPAŞA Ü. (TOKAT) Ziraat Fakültesi

26

0

0,00

M. KEMAL Ü. (HATAY) Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi

26

1

3,85

SÜLEYMAN DEMİREL Ü. (ISPARTA)

26

1

3,85

TUNCELİ Ü. Su Ürünleri Fakültesi

26

1

3,85

ADNAN MENDERES Ü. (AYDIN) Ziraat Fakültesi

26

1

3,85

BİNGÖL Ü.Ziraat Fakültesi

26

1

3,85

ATATÜRK Ü. Su Ürünleri Fakültesi (ERZURUM)

26

2

7,69

KASTAMONU Ü. Su Ürünleri Fakültesi

26

2

7,69

ÇANAKKALE 18 MART Ü.Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi

26

3

11,54

R. T.  ERDOĞAN Ü. Su Ürünleri Fakültesi (RİZE)

26

3

11,54

YÜZÜNCÜ YIL Ü. Su Ürünleri Fakültesi (VAN)

26

3

11,54

MUĞLA SITKI KOÇMAN Ü. Su Ürünleri Fakültesi

26

4

15,38

MERSİN Ü. Su Ürünleri Fakültesi

26

5

19,23

ANKARA Ü.Ziraat Fakültesi

41

12

29,27

AKDENİZ Ü. Su Ürünleri Fakültesi (ANTALYA)

26

8

30,77

ÇUKUROVA Ü. Su Ürünleri Fakültesi (ADANA)

26

8

30,77

İZMİR KATİP ÇELEBİ Ü. Su Ürünleri Fakültesi

26

9

34,62

EGE Ü. Su Ürünleri Fakültesi (İZMİR)

52

25

48,08

İSTANBUL Ü. Su Ürünleri Fakültesi

52

43

82,69

Toplam

613

132

21,53

 

6. Tütün Eksperliği Yüksekokulu

Tütün Eksperliği Yüksekokulu bir tane olup, Celâl Bayar Üniversitesi (Manisa) bünyesinde yer almaktadır. YGS-2 puan türü ile öğrenci almaktadır. 2012 yılında olduğu gibi 2013 yılında da 36 kişilik kontenjanının tümü dolmuştur.

 

7. Genel Değerlendirme

Sınav sonuçlarına bakıldığında, tercihlerde önemli olan bazı hususlar dikkat çekmektedir.

1. Tercihlerde üniversitenin kendisi, fakültelerden/programlardan daha önemli olarak görülmektedir. Aynı programların olduğu üniversiteler açısından yapılan tercihlerdeki puan farklılıkları bunu açıkça göstermektedir.

2.      Batı illeri ve büyük şehirler önemli bir tercih nedeni olarak görülmektedir.

3.      Bursluluk imkânları tercihleri önemli ölçüde etkilemektedir.

4.      Fakülte veya bölümlerin isim değişikliği yapmaları öğrenci tercihlerini etkilememektedir.

5.      Öğrenciler meslek seçiminde artık sadece herhangi bir programına yerleşmekten çok, geleceği ve istihdamı da gözeten unsurları da dikkate almaktadır.

 

8. SONUÇ YERİNE: GELİNEN NOKTA

Türkiye genç nüfusunu avantaj olarak mı görüyor, yoksa dezavantaj mı? Buna karar vermek zorundadır. Avantaj olarak gören bir yaklaşımda, siyaset buna göre de politika geliştirir, geleceği kurgular. Üniversiteye girmek giderek bir cazibe olmaktan çıkıyor, üniversiteler kontenjan dolduramıyor, kampanyalarla öğrenci avına çıkılıyor. Plansız, programsız, arz-talep dengesini gözetmeyen yüksek öğrenim politikası gençleri üniversitelerden uzaklaştırmaktadır. Bu durum bazı meslek disiplinleri için daha da belirgin hale gelmiştir. Hiç öğrenci bulamayan, kontenjanı dolduramayan birçok fakülte / bölüm kapanmakta veya kapanma riski ile karşı karşıya kalmaktadır. Burada eğitim-öğretimin niteliği de apayrı bir sorundur. Nitelik neredeyse artık ikinci plana atılmış ve nicel olarak gençleri 2 yıl, 4 yıl nasıl üniversitelere alırız, telaşı ön plan çıkmıştır. Bu ise sorunlara çare olmamaktadır. Paradigma değişmek zorundadır. Günü kurtarmak, isimleri popülerleştirme çözüm getirmiyor ve çoğu kontenjan boş kalmaktadır. Çözümü planlı bir programda, arz-talep dengesinde, kalıcı ve sürdürülebilir tarım ve istihdam politikalarında aramak gerekiyor. Meslek Odaları kendilerini de sürecin, çözümün ana paydaşı olarak görmek istiyor ve de böyle olmak durumundadır. 

 

Kaynakça

www.yok.gov.tr

www.tmmob.gov.tr

www.tuik.gov.tr

www.zmo.org.tr

 


 

[1] Fakülte ve bölüm adlarındaki farklılıklar çeşitli karışıklıklara yol açmaktadır. Yazımızın hazırlanması sırasında Bitkisel Üretim ve Teknolojileri Bölümü ile Tarımsal Genetik Mühendisliği Bölümü bulunan Niğde Üniversitesi Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi gözden kaçmıştır. Yazımız bu fakülte bilgilerini içerecek şekilde revize edilmiştir.

 

TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI GENEL MERKEZİ

 

 

—Dosyalar

(53 KB) (11.11.2013 11:57:46)

(46 KB) (14.11.2013 13:26:33)

PDF uzantılı Makale dosyalarını veya diğer Ek Dosyaları okuyabilmeniz için
Acrobat® Reader®'ın bilgisayarınızda yüklü olması gerekmektedir.
Acrobat® Reader® yüklemek için

Okunma Sayısı: 7706

Tüm Oda Görüşleri »

Google Windows Live Yahoo! MyWeb Del.icio.us Technorati Digg Facebook Twitter Sık Kullanılanlar e-Posta Gönder RSS Haber Kaynağı

ADANA ·  ANTALYA ·  AYDIN ·  BALIKESİR ·  BURSA ·  ÇANAKKALE ·  DENİZLİ ·  DİYARBAKIR ·  ERZURUM ·  ESKİŞEHİR ·  GAZİANTEP ·  HATAY ·  İSTANBUL ·  İZMİR
KAYSERİ ·  KAHRAMANMARAŞ ·  KONYA ·  MANİSA ·  MERSİN ·  MUĞLA ·  RİZE ·  SAMSUN ·  ŞANLIURFA ·  TEKİRDAĞ ·  TRABZON ·  VAN

COPYRIGHT © 2004-2017 TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI
KARANFİL SK. 28/18 06640 KIZILAY / ANKARA
TEL: 444 1 966   FAKS: (+90) 312 418 51 98   e-POSTA: zmo@zmo.org.tr

Oda aidatlarınızı kredi kartınızla güvenli bir ortamda ödeyebilirsiniz.
ÜYE HAKLARI VE GÜVENLİ AİDAT ÖDEME 
 

Key İnternet Hizmetleri Ltd. Şti.