SAHTE RAKI DEĞİL, KURALSIZ PİYASA CAN ALIYOR ! - 04.03.2005

GENEL MERKEZ
04.03.2005 (Son Güncelleme: 08.07.2008 16:38:45)

BASIN AÇIKLAMASI

SAHTE RAKI DEĞİL, KURALSIZ PİYASA CAN ALIYOR !

RAKI, ANA MADDELERİ TARIMSAL KÖKENLİ ETİL ALKOL (YAYGIN OLARAK PANCAR MELASINDAN ELDE EDİLMİŞ), ANASON VE ÜZÜMDEN ELDE EDİLEN SUMA OLAN; ÇEŞİTLİ İŞLEMLERLE GELENEKSEL AROMASINA KAVUŞAN ALKOLLÜ BİR İÇKİDİR. ETİL ALKOLÜN TARIMSAL HAMMADDEDEN ELDESİ SIRASINDA BİR MİKTAR METİL ALKOL DE OLUŞABİLİR. OLUŞAN METİL ALKOLÜN BİR KISMI, UYGULANAN İŞLEMLERLE ORTAMDAN UZAKLAŞTIRILSA DA GENELDE ÜRÜNDE BİR MİKTAR KALABİLİR. METİL ALKOL YİYECEKLER, İÇECEKLER VEYA SOLUNUM VE TEMAS YOLUYLA ALINDIĞINDA ÖLÜME VE KALICI SAKATLIKLARA NEDEN OLACAK KADAR ZEHİRLİ OLDUĞUNDAN, İÇKİLERDE BULUNABİLECEĞİ MAKSİMUM MİKTARLAR SAĞLIĞI KORUMAK AMACIYLA MEVZUATLA BELİRLENMİŞTİR. TÜRK GIDA KODEKSİ’NE GÖRE RAKIDA BULUNMASINA İZİN VERİLEN METİL ALKOL MİKTARI EN FAZLA 150 GR/ HEKTOLİTREDİR. BU MİKTARDAN DAHA YÜKSEK ORANLARDA METİL ALKOL İÇEREN ÜRÜNLER İNSAN SAĞLIĞI AÇISINDAN RİSKLİ OLARAK DEĞERLENDİRİLİR.

METİL ALKOL İNSANLAR TARAFINDAN MEVZUATTA İZİN VERİLEN DOZLARIN ÜZERİNDE TÜKETİLDİĞİNDE ZEHİRLENMELERE NEDEN OLUR. ZEHİRLENME BELİRTİLERİ 12 – 24 SAATE KADAR GÖRÜLMEYEBİLİR. METİL ALKOLÜN BİR DİĞER ÖZELLİĞİ ZEHİRLEME DOZUNUN DEĞİŞKENLİK GÖSTEREBİLMESİDİR. ZEHİRLENME MİDE BULANTISI, KARIN AĞRISI, BAŞ DÖNMESİ, GÜÇSÜZLÜK GİBİ BELİRTİLERLE BAŞLAR VE MERKEZİ SİNİR SİSTEMİNDE ÇÖKME, KÖRLÜK, KOMA VE ÖLÜM, BU OLUMSUZ TABLONUN CİDDİ SONUÇLARI OLARAK ORTAYA ÇIKAR.

METİL ALKOL ENDÜSTRİYEL KULLANIMI OLAN BİR ÜRÜNDÜR. GIDA MADDELERİNİN ÜRETİMİNDE GİRDİ OLARAK KULLANILMASI KESİNLİKLE YASAKTIR VE KULLANILAMAZ. ENDÜSTRİDE ÇÖZÜCÜ, ANTİFRİZ, MAKET UÇAK VE ARAÇLARDA YAKIT OLARAK KULLANILAN, AĞIRLIKLI OLARAK TEKSTİL, PATLAYICI, KONTRPLAK, BOYA, PLASTİK VE DİĞER PEK ÇOK ALANDA TÜKETİLEN KİMYASAL ÜRÜNLERİN SENTEZİNDE ANA ÇIKIŞ MADDESİDİR.

METİL ALKOL İLE ÜRETİLEN RAKININ TÜKETİCİ TARAFINDAN, TÜKETİLİRKEN VEYA ÖNCESİNDE AYIRT EDİLEBİLMESİ OLANAKLI DEĞİLDİR. ANCAK TÜKETİLDİKTEN SONRAKİ BELİRTİLERİYLE AYIRT EDİLEBİLİR. ETİKET, KAPAK, ŞİŞE GİBİ UNSURLARDAKİ BELİRTİLER, TEKNOLOJİNİN KULLANIMIYLA HER AN DEĞİŞEBİLDİĞİNDEN, BU KONUDA YAPILAN AÇIKLAMALAR TÜKETİCİ İÇİN YANILTICI OLABİLİR.

ETİL VE METİL ALKOL PİYASASI, TÜTÜN, TÜTÜN MAMULLERİ VE ALKOLLÜ İÇKİLER PİYASASI DÜZENLEME KURUMU (TAPDK) TARAFINDAN DÜZENLENMEKTE VE DENETLENMEKTEDİR. 4733 SAYILI KANUN VE BUNA BAĞLI OLARAK YAYIMLANAN YÖNETMELİKLER GEREĞİ, HER İKİ ÜRÜNÜN ÜLKEYE GİRİŞ VEYA ÜRETİLİŞ ANINDAN İTİBAREN ADIM ADIM İZLENMESİ YASAL OLARAK ZORUNLUDUR.

GIDA MADDELERİNİN İNSAN SAĞLIĞINA UYGUNLUĞUNU ÜRETİM – PAZARLAMA - TOPLU TÜKETİM YERLERİNDE DENETLEME GÖREVİ İSE TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI’NA VERİLMİŞTİR.

GÖRÜLDÜĞÜ GİBİ, YASAL ANLAMDA BİR BOŞLUK SÖZ KONUSU OLMAYIP, SİSTEMDEN VE UYGULAMADAN KAYNAKLANAN BİR SORUN YUMAĞI BULUNMAKTADIR.

HALK SAĞLIĞINI DOĞRUDAN İLGİLENDİREN GENELDE GIDA, ÖZELDE ALKOLLÜ İÇKİLER ALANINDA, YAŞANAN SORUNLARIN ÇÖZÜMÜNE YÖNELİK ETKİN ÖNLEMLERİN İVEDİLİKLE YÜRÜRLÜĞE SOKULMASI GEREKLİDİR. BU KAPSAMDA OLMAK ÜZERE;

• BÜTÇE AÇIKLARINI KAPATMAK İÇİN, ALKOLLÜ İÇKİLERE YAPILAN YÜKSEK ZAMLARIN SAHTECİLİK VE KAÇAKÇILIĞI TETİKLEDİĞİ AÇIKTIR. RAKI DIŞINDAKİ DİĞER DİSTİLE ALKOLLÜ İÇKİLERDE DE SAHTECİLİĞİN OLMADIĞINI SÖYLEMEK OLASI DEĞİLDİR. BUGÜN RAKIDA VE VOTKADA YAŞANAN SORUN, YARIN DİĞER DİSTİLE İÇKİLERDE DE GÖRÜLEBİLİR. BU BAĞLAMDA, ALKOLLÜ İÇKİLERDEKİ YÜKSEK VERGİ BASKISININ, SAHTECİLİK CAZİBESİNİ DÜŞÜRECEK ORANLARA ÇEKİLMESİ, TÜKETİCİNİN UYGUN FİYATLARLA ALKOLLÜ İÇKİLERE ULAŞMASINI SAĞLAYICI BİR FİYAT DÜZEYİNİN BELİRLENMESİ GEREKMEKTEDİR.

• İÇ PİYASA DENETİMLERİ BÜTÇE YETERSİZLİKLERİ, TEKNİK ALTYAPI VE PERSONEL AÇIĞI VE HER ŞEYDEN ÖNCE İLGİLİ KURUM VE KURULUŞLARLA SAĞLIKLI BİR ORGANİZASYON YAPILAMAMASI NEDENİYLE, GEREĞİNCE YERİNE GETİRİLEMEMEKTEDİR. ÜLKE ÇAPINDA BİRÇOK KAYITDIŞI İŞYERİ VE İŞLETMEDE ÜRETİM YAPILMAKTADIR. BU İŞYERLERİ HER TÜRLÜ DENETİMDEN UZAK FAALİYETLERİNİ SÜRDÜRMEKTEDİRLER. DENETİM ERKİNİN KUVVETLENDİRİLEBİLMESİ İÇİN, TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI VE TÜTÜN, TÜTÜN MAMULLERİ VE ALKOLLÜ İÇKİLER PİYASASI DÜZENLEME KURUMU’NUN AÇIKLARI KAPATILMALIDIR.

• GIDA MADDESİ ÜRETEN VE SATAN İŞYERLERİ TÜRK GIDA KODEKSİ’NE UYGUN ÜRETİM YAPMAK ÜZERE GIDA MÜHENDİSİ, ZİRAAT MÜHENDİSİ, KİMYA MÜHENDİSİ VEYA VETERİNER HEKİM İSTİHDAM ETMEK ZORUNDADIRLAR. BÖYLECE İŞYERİNİN İÇSEL DENETİMİ SAĞLANMAKTADIR. ANCAK, SORUMLULUĞUNUN BİLİNCİNDE OLMAYAN İŞYERLERİ BU ZORUNLU HÜKMÜ ANGARYA OLARAK ALGILAMAKTA VE DENETİM EKSİKLİĞİNDEN YARARLANARAK YA SORUMLU YÖNETİCİ ÇALIŞTIRMAMAKTA YA DA SORUMLU YÖNETİCİLERİ İŞYERİNDEKİ KARAR MEKANİZMASINDAN UZAK TUTMAKTADIRLAR. BU BAĞLAMDA İDARE, MESLEK ODA’LARI İLE İŞBİRLİĞİ YAPARAK, İŞYERLERİNİN SORUMLU YÖNETİCİ ÇALIŞTIRIP ÇALIŞTIRMADIĞI ETKİN OLARAK DENETLEMELİDİR.

• GÜMRÜK KAPILARININ TEKNİK DONANIM, ELEMAN VE ALAN SIKINTILARI NEDENİYLE GEREKLİ KONTROLLERİ YAPAMADIKLARI BİR GERÇEKTİR. GÜMRÜKLERDEN GİREN ÜRÜNLERİN GIDA MADDESİ OLDUĞU YA DA DIŞALIMINDA KISITLAMA OLDUĞU BEYAN EDİLMEDİĞİ SÜRECE, GÜMRÜK GÖREVLİLERİNİN KAÇAK ÜRÜNÜ SAPTAMA OLASILIKLARI ÇOK DÜŞÜKTÜR, KAÇAK GİRİŞLER İÇİN GEREKLİ TÜM ŞARTLAR MEVCUTTUR. BU BAĞLAMDA, GÜMRÜKLERİN YÖNETİM KAPASİTELERİNİN GELİŞTİRİLMESİ GEREKLİDİR. KAÇAKÇILIK VE KAÇAK ÜRETİM İLE MÜCADELE İÇİN CEZALAR ARTIRILMALIDIR.

• TÜKETİCİLERİN AÇIKTA SUNULAN BAŞTA RAKI TÜM ALKOLLÜ İÇECEKLERİ İÇERKEN SORGULAYICI OLMALARI VE İÇKİ ŞİŞELERİNİ GÖRMELERİ, ALIŞVERİŞ SIRASINDA KAPAK, ETİKET, BARKOD VE SERİ NUMARASI KONTROLLERİNİ YAPMALARI VE OLABİLDİĞİNCE GÜVENİLİR BULDUKLARI YERLERDEN İÇKİ SATIN ALMALARI ÖNEMLİDİR. İÇKİLERDE BANDROL VE ÖZEL KAPAK UYGULAMASINA GEÇİLMESİ EN UYGUN YÖNTEM OLACAKTIR.

YAŞANANLAR, KURALSIZ PİYASA KOŞULLARININ, HALK SAĞLIĞI AÇISINDAN NE DERECEDE VAHİM SONUÇLAR DOĞURABİLECEĞİNE İLİŞKİN ACI ÖRNEKLERİ OLUŞTURMAKTADIR.

BÜTÇE AÇIKLARINI DOLAYLI VERGİLERLE KAPATMAYI ALIŞKANLIK HALİNE GETİRMEMİŞ, UYGUN KURALLAR ÜRETEBİLEN VE BUNU ETKİNLİKLE DENETLEYEN, GIDA ÜRETİM YERLERİ, TOPLU TÜKETİM VE SATIŞ NOKTALARI DAHİL OLMAK ÜZERE SAYILARI YÜZ BİNLERİ BULAN İŞYERLERİNİN DENETİMİNDE MESLEK ODALARIYLA İŞBİRLİĞİNE GİDEN BİR KAMU ANLAYIŞI, YUKARIDA SAYILAN ÖNLEMLERLE BİRLİKTE, SORUNUN ÇÖZÜMÜ İÇİN ÖN KOŞUL NİTELİĞİNDEDİR.

PETEK ATAMAN      GIDA MÜHENDİSLERİ ODASI    BAŞKANI     

ERELİ ÖZBOZKURT          KİMYA MÜHENDİSLERİ ODASI    BAŞKANI   

GÖKHAN GÜNAYDIN     ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI    BAŞKANI   

Okunma Sayısı: 2470