ANA SAYFA BİZE ULAŞIN BAĞLANTILAR ABOUT US
HIZLI ERİŞİM

22 Mart 2019 Cuma  

                             »Adana   »Antalya   »Aydın   »Balıkesir   »Bursa   »Çanakkale   »Denizli   »Diyarbakır   »Erzurum   »Eskişehir   »Gaziantep   »Hatay   »İstanbul   »İzmir  
                             »Kayseri   »Kahramanmaraş   »Konya   »Malatya   »Manisa   »Mersin   »Muğla   »Rize   »Samsun   »Şanlıurfa   »Tekirdağ   »Trabzon   »Van        »İL TEMSİLCİLİKLERİ  

     Başkanın Mesajı

 

     Genel Kategoriler

 

     Özlük Çalışmaları

 

     Anlaşmalı Kurumlar

 

     Konular

 
 
ASGARİ ÜCRET TARİFELERİ
ÜYELİK İŞLEMLERİ
2017 YILI KAMULAŞTIRMA BİLİRKİŞİ LİSTESİ
YETKİ BELGESİ ALAN ÜYELERİMİZ
 

—S. S. Sorular

»GENEL

»ÜYELİK İŞLEMLERİ

 

—Bilgi Edinme

Kendi adınıza
(Bireysel / Gerçek Kişilik)
Bilgi Edinme Başvurusu

Kurumunuz adına
(Tüzel Kişilik)
Bilgi Edinme Başvurusu

 ODA TV: PATATESİN ALTINDA NE GİZLİYORLAR- 13 MART 2019

    Yayına Giriş Tarihi: 13.03.2019  Güncellenme Zamanı: 13.03.2019 14:23:00  Yayınlayan Birim: GENEL MERKEZ  
 

"Mutfaktaki yangının arkasında yaşananlara ilişkin çarpıcı ayrıntılar, ZMO’nun Patates Raporunda gözler önüne seriliyor…"

11 Mart’ta Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile 20 Nisan’a kadar 200 bin tonluk gümrüksüz patates ithalatının önü açıldı. Patates ithalatında yüzde 19.3 olan gümrük vergisinin sıfırlanması gözleri Türkiye’nin patates üretimi ve dış ticaretine çevirdi. 2000 yılından bu yana toplam patates ithalatı 72 bin ton düzeyinde olan Türkiye’nin yaklaşık 40 günlük süre içinde 200 bin tonluk ithalata yönelmesi akıllara soru işaretleri getirdi. Patates üretimi ve dış ticaretine ilişkin bir rapor hazırlayan Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO), 19 yıllık ithalat toplamının üç katı kadar patates ithal edilecek olmasının tarımsal üretimin geldiği noktayı göstermesi açısında oldukça üzüntü verici olduğunu açıkladı. ZMO’nun Patates Raporunda ayrıca 2018 yılında Suriye’ye tonu 80 dolardan patates ihracatı yapılırken, Haziran ve Temmuz aylarında Suriye’den tonu 240 dolardan patates ithalat yapıldığına dikkat çekildi.

20 YILDA NÜFUS 15 MİLYON ARTTI ÜRETİM 1,5 MİLYON TON AZALDI

Türk tarımının en önemli ürünlerinden biri olan patates, aynı zamanda önemli bir besin kaynağı. Ancak tarımdaki plansızlık ve istikrarsız politikalar yüzünden birçok ürün gibi patates fiyatlarındaki artış bir türlü durdurulamıyor. 1999’da 6 milyon ton olan Türkiye’nin patates üretimi, 2002’de 5 milyon 200 bin ton olarak gerçekleşti. 2013’te 4 milyon tonun altına düşen patates üretimi 2018’de ise 4 milyon 550 bin ton seviyesinde gerçekleşti. 1999’da 65 milyonluk nüfusa sahip olan Türkiye, 2018’de 80 milyona ulaştı. Üretimdeki düşüşe paralel olarak ekim alanları da azalırken Türkiye bu önemli üründeki ihtiyacını üretimi yeniden organize etmek yerine ithalatla ve tanzim satışlarıyla çözmeye çalışıyor.

SIFIR GÜMRÜK VERGİSİYLE 200 BİN TON PATATES İTHAL EDİLECEK

 

11 Mart’ta Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren son Cumhurbaşkanlığı Kararı, patates üretimine ve üreticilere yeni bir darbe daha vuracak. Karara göre Türkiye 20 Nisan tarihine kadar ithal edeceği 200 bin ton patatesten gümrük vergisi almayacak. Patates ithalatında gümrük vergisi yüzde 19.3 olarak uygulanıyordu. Türkiye’nin patates üretimi ve dış ticaretiyle ilgili bir rapor hazırlayan Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO), 2000-1018 yılları arasında toplam patates ithalatının 72 bin ton düzeyinde olduğuna işaret ederek, “Patates ithalatımız aynı dönemde hiçbir yıl 10 bin tonu geçmedi. 19 yıllık ithalat toplamının üç katı kadar patates ithal edilecek olması, tarımsal üretimimizin geldiği noktayı göstermesi açısından oldukça üzüntü verici” görüşünü paylaştı.

ZMO RAPORU: ‘ÇOK SAYIDA ÜRETİCİ PATATES EKİMİNDEN VAZGEÇECEK’

ZMO’nun hazırladığı kapsamlı Patates Raporu’nda, turfanda patates dikimi yapılan kıyı bölgelerindeki hasadın Nisan ayı içerisinde, yazlık patates dikimlerinin ise Nisan-Mayıs aylarında yapılacağı dikkate alındığında, ithal edilecek patateslerin üretime çok büyük olumsuz etkilerde bulunacağına dikkat çekilerek, “Çok sayıda üretici bu durum karşısında patates ekiminden vazgeçecek, yıl bitmeden daha fazla patates ithalatı ile karşı karşıya kalınacaktır. Bu nedenle Tarım ve Orman Bakanlığının gecikmeksizin, çiftçilerimizi patates üretimine teşvik edecek anlamlı bir destekleme kararını açıklamalıdır” görüşüne yer verildi.

EKİM ALANI 20 YILDA 200 BİN HEKTARDAN 136 BİN HEKTARA DÜŞTÜ

Türkiye’de 19. Yüzyılın sonlarından itibaren Sakarya çevresinde üretilmeye başlanan patatesin, açlık ve yetersiz beslenme sorunlarının çözümüne katkı sağlayacak önemli bir ürün olduğunun altı çizilen raporda, 1999’da 200 bin hektarlık büyüklüğe ulaşan patates ekim alanlarının 2018 yılında 71 ilde toplam 136 bin hektar olarak gerçekleştiği kaydedildi. Yıllık patates tohumu ihtiyacı 500 bin ton olan Türkiye bu miktarın yarısını kendisi üretiyor. Türkiye’deki patates üretiminin yüzde 16’sını Niğde, yüzde 13’ünü Konya, yüzde 10’unu ise Afyonkarahisar karşılıyor. Nevşehir, Kayseri, Sivas, İzmir ve Adana patates üretiminde öne çıkan iller.

TÜRKİYE PATATES ÜRETİMİNDE DÜNYADA 14. SIRADA

ZMO’nun raporuna göre dünyada her dört patatesten birini Çin üretiyor. Türkiye ise 2017 verilerine göre Hindistan, Rusya, Ukrayna, ABD gibi ülkelerin bulunduğu üretim sıralamasında İran’ın ardından 14. Sırada yer alıyor. Türkiye’nin üretim miktarı göz önüne alındığında dış ticaret miktarının oldukça düşük düzeyde olduğu kaydedilen raporda, 2018 yılında ihraç edilen patatesin tamamına yakını olan yüzde 95’lik kısmının taze patates olarak gerçekleştiği belirtildi.

PATATES İTHALATINDA AKILLARI KARIŞTIRAN  SURİYE BİLMECESİ

2018 yılında ihraç edilen patatesin yüzde 55’inin Irak’a, yüzde 29’unun ise Suriye’ye gönderildiği belirtilen raporda, patates ithalatının yüzde 85’ini tohumluk patates, yüzde 14’ünü de taze patatesin oluşturduğuna dikkat çekilerek şöyle denildi: “Taze patates ithalatının tamamına yakın kısmı geçmiş yıllarda KKTC’den yapılırken, 2018 yılında Suriye’den 2 bin tonun üzerinde taze patates ithalatı yapılmıştır. Ancak Suriye’den ithal edilen patatesle ilgili olarak, dönemin Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekçi tarafından, fiyatlardaki artış nedeni ile Suriye’den 4 bin ton patates ithal edildiği açıklanmıştı. Suriye’de Türkiye’nin kontrolündeki bölgeden geldiği belirtilen patates miktarının, TUİK rakamları ve Bakan Zeybekçi’nin açıklamalarındaki ile farklılık göstermesi, bu ithalatın gerçekleşip gerçekleşmediği veya kayıtlara girip girmediği konusunda soru işaretleri oluşturmaktadır. Öte yandan 2018 yılında Suriye’ye 72 bin ton patates ihraç edildiği, Türkiye’nin günlük patates tüketiminin 12 bin ton olduğu (yıllık üretim/365) dikkate alındığında, bu kadar küçük miktardaki bir ithalatın piyasayı ne şekilde etkileyebildiği anlaşılır değildir.

SURİYE’YE TONUNU 80 DOLARA SATIP 240 DOLARA GERİ ALDIK

2018 yılında Suriye’ye tonu 80 dolardan patates ihracatı yapılırken, Haziran ve Temmuz aylarında Suriye’den tonu 240 dolardan ithalat yapılmıştır. Bu verilerde ilginç olan başka bir nokta ise dünya patates ihracatında 1 ton patatesin ortalama fiyatının 2012 yılında 309 dolar, 2013 yılında 376 dolar, 2014 yılında 344 dolar, 2015 yılında 298 dolar ve 2016 yılında 301 dolar civarında seyir izlemiş olmasıdır.”

PATATES TOHUMU İTHALATININ YARISI HOLLANDA’DAN

Türkiye’nin 2018 yılında 13 bin tonluk patates tohumu ihracatına karşılık, 19 tonluk ithalat yaptığına da değinilen ZMO’nun raporunda, patates tohumu ihracatının yarısının Hollanda’dan gerçekleştiği kaydedildi. Buna göre patates tohumu ithalatı, patates tohumu üretiminin yüzde10’undan daha düşük bir seviyede bulunuyor.

KONYA BÜYÜKLÜĞÜNDEKİ BELÇİKA TÜRKİYE KADAR PATATES ÜRETİYOR

Dünyadaki patates üretimi ve ticaretine ilişkin bilgilere de yer verilen ZMO’nun raporunda, 2016 yılı verilerine göre 40 milyon ton ticaret hacmine sahip olan patatesin 20 milyar dolarlık büyüklüğe sahip olduğu kaydedildi. Dondurulmuş patates ihracatının yüzde 80’i Belçika, Hollanda, ABD ve Kanada tarafından gerçekleştiriliyor. Toplam yüzölçümü Konya’dan daha küçük olan Belçika, 2016 yılında 4.416.665 ton patates üretti. Bu rakam, Türkiye’nin 2018’de 71 ilde ürettiği (4.550.000 ton) patates miktarına oldukça yakın. Belçika aynı yıl ürettiği patatesin yaklaşık yarısını donmuş olarak ihraç etti. Dünya taze patates ihracatının yüzde 53’lük kısmı, Fransa, Belçika, Hollanda ve Almanya gibi AB ülkeleri tarafından gerçekleştiriliyor.

ÜRETİMİN ARTIRILMASI İÇİN GİRDİ MALİYETLERİ AZALTILMALI

Patatesteki yüksek fiyatları dengelemeyi başaramayan Türkiye üretimde mazot, gübre ve sertifikalı tohumluk desteği sağlıyor. Ancak bunlar yeterli değil. ZMO’nun raporuna göre patates tarımın gelişmesi için üretiminin artırılmasına ve girdi maliyetlerin azaltılmasına yönelik çeşitli uygulamaların yapılmasına ihtiyaç var. Ancak patates üretimimizin gelişmesine çok büyük olumsuz etkisi bulunan patates siğili hastalığı, alınması gereken önlemler açısından özel bir yer tutuyor.

HASTALIK YÜZÜNDEN 25 İLDE 141 BİN DEKAR ALANDA EKİM YASAKLANDI

Raporda yer verilen bilgilere göre Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli, Türkiye genelinde 25 ilde karantinaya tabi zararlı organizma tespiti nedeniyle 141 bin 650 dekar alanda patates ekiminin yasaklandığını açıkladı. 2018 yılında 1.359.373 dekar alanda patates ekimi yapıldığı göz önüne alınacak olunursa, patates ekim alanının yüzde 10 kadar alanda hastalık olduğu anlaşılmaktadır. Ancak hastalığa yol açan siğil sporlarının 30-40 yıl canlılıklarını sürdürdükleri dikkate alındığında, karantina kapsamına alınmış alanın küçümsenemeyeceği belirtiliyor.

HOLLANDA İÇİN GELİŞTİRİLEN ÇEŞİTLER TÜRKİYE’DE VERİM SAĞLAMIYOR

Patates üretiminde kullanılan çeşitlerin büyük kısmının ıslah edildiği Hollanda ve Almanya gibi ülkelerin özelliklerine göre geliştirildiği kaydedilen raporda, çok farklı ekolojik özelliklere sahip olan Türkiye’deki tarım bölgelerinde yapılan üretimde istenilen verimliliğin sağlanamadığına işaret edilerek “Yetiştirme amacı ve geniş yayılma alanlarının özellikleri dikkate alan çeşitler geliştirilmesi gerekmektedir” görüşüne yer verildi.

BİLİNÇSİZ VE AŞIRI GÜBRE KULLANIMI TOPRAK VE SULARI KİRLETİYOR

Patates üretiminde bilinçsiz bir şekilde aşırı gübre kullanıldığına değinilen raporda bu durumun maliyetlerin artmasına, toprak ve yeraltı sularında kirliğe yol açan olumsuzluklara neden olduğu belirtilerek üretimdeki sorunlar ve çözüm yollarına ilişkin ayrıca şu tespitlere yer verildi: “Toprak ve iklim özelliklerine ve çeşit özelliğine bağlı olarak, toprak ve yaprak analizi esasına dayalı taban ve üst gübre kullanımı gerçekleştirilmelidir. Patates üretimindeki sulama ihtiyacının ortaya çıkardığı enerji giderleri, üretim maliyetlerinin yükselmesine yol açmaktadır.

FİYAT ARTINCA İTHALATA BAŞVURMAK ÜRETİMİ OLUMSUZ ETKİLİYOR

Pazarlama patates üretiminde önemli bir sorundur. Patates fiyatları düşük gittiğinde üretici ertesi yıl başka ürüne yönelmekte, bu durumda üretim azalarak fiyatlar düşmektedir. Son 18 yılın ürün fiyatları ile Yurt İçi Üretici Fiyatları Enflasyonuna göre yapılan hesaplamada, bu durum görülmektedir. Üretimdeki plansızlık ve tarım piyasalarındaki belirsizlik olduğu sürece bu sorun tekrarlayarak devam edecektir. Bakanlığın tarım destekleri ile üretimi planlaması, piyasayı düzenleyici önlemler alarak aşırı fiyat artışını veya düşüşünü önlemesi gerekir. Bunun yapılması yerine fiyat artınca ithalata başvurulması, fiyat düştüğünde çiftçinin sorunu ile baş başa bırakılması üretiminin sürdürülebilirliğini olumsuz yönde etkilemektedir.

PATATESTE ÜRÜN İŞLEME TESİSLERİ TEŞVİK EDİLMELİ

Patates üretiminde yaşanan sorunları azaltacak bir başka çözüm yolu da, ürünlerin katma değerini artıracak işleme ve değerlendirmeye yönelik tesislerin kurulmasının teşvik edilmesi olmalıdır. Belçika ve Hollanda’nın üretim ve dış ticaret verileri bu konunun önemini açıkça göstermektedir. Her iki ülke donmuş patates ihracatından 1.5 milyar doların üzerinde gelir elde etmektedir.”

 

Haber:Yusuf Yavuz

Yusuf Yavuz

Haber kaynağına ulaşmak için lütfen tıklayınız. 

Okunma Sayısı: 710

Tüm Yazılı Basında Odamız »

Google Windows Live Yahoo! MyWeb Del.icio.us Technorati Digg Facebook Twitter Sık Kullanılanlar e-Posta Gönder RSS Haber Kaynağı

ADANA ·  ANTALYA ·  AYDIN ·  BALIKESİR ·  BURSA ·  ÇANAKKALE ·  DENİZLİ ·  DİYARBAKIR ·  ERZURUM ·  ESKİŞEHİR ·  GAZİANTEP ·  HATAY ·  İSTANBUL ·  İZMİR
KAYSERİ ·  KAHRAMANMARAŞ ·  KONYA ·  MANİSA ·  MERSİN ·  MUĞLA ·  RİZE ·  SAMSUN ·  ŞANLIURFA ·  TEKİRDAĞ ·  TRABZON ·  VAN

COPYRIGHT © 2004-2019 TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI
KARANFİL SK. 28/18 06640 KIZILAY / ANKARA
TEL: 444 1 966   FAKS: (+90) 312 418 51 98   e-POSTA: zmo@zmo.org.tr

Oda aidatlarınızı kredi kartınızla güvenli bir ortamda ödeyebilirsiniz.
ÜYE HAKLARI VE GÜVENLİ AİDAT ÖDEME 
 

Key İnternet Hizmetleri Ltd. Şti.