Ramazan ayı yaklaşırken kırmızı et piyasasındaki hareketlilik gündemin üst sıralarında yer alıyor. DW Türkçe'den Pelin Ünker'in haberine göre Ulusal Kırmızı Et Konseyi'nin 5 Şubat 2026 tarihli verileri kombina ve kesimhanelerden alınan haftalık ortalama dana karkas kesim fiyatının yaklaşık 584,20 TL/kg, kuzu fiyatının 565,44 TL/kg seviyesinde olduğunu gösterdi. Kurumun geçmiş verileri de artışın hızını ortaya koydu. Dana etinin ortalama fiyatı 6 Şubat 2025'te 374,54 TL olarak kayıtlara geçerken 4 Şubat 2021'de 38,65 TL düzeyinde seyretmişti.

Kuzu etinde ise fiyatlar sırasıyla 423,05 TL ve 48,63 TL olarak gerçekleşmişti. Bu tablo üretici fiyatlarında son bir yılda dana etinde yüzde 56, kuzu etinde yüzde 34 artış yaşandığını da gösterdi. Ünker'in haberinde belirttiği fiyatlara göre 2021'de asgari ücretle yaklaşık 73 kilo dana eti alınabilirken 2026'da bu miktar 48 kiloya düştü. Aynı dönemde kuzu etinde 2021'de 58 kilo civarında olan alım gücü, 2026'da yaklaşık 50 kiloya geriledi.

Üç ana neden var

Ünker haberinde söz konusu rakamların üretici fiyatları olduğunu, perakende satış fiyatlarının bu seviyelerin belirgin biçimde üzerinde seyrettiğini yazdı. Ünker'in aktardığına göre DW Türkçe'ye konuşan TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu Başkanı Baki Remzi Suiçmez'e göre fiyat artışının temelinde üç ana neden dikkat çekti:

"Yapısal hale gelen yüksek maliyet krizinin çözülmemesi, özellikle küçük ve orta ölçekli süt ve et üreticisinin yanlış tarım politikası nedeniyle üretimden vazgeçmesi, arz açığının sürekli artmasına rağmen kalıcı çözüm olmayan yoğun ithalatın kalıcı duruma gelmesi".

Sığır eti üretiminde sınırlı düşüş

Suiçmez, kırmızı et sektöründe büyük işletmelerin etkili olduğunu, Rekabet Kurumu müdahalelerine rağmen büyük firmaların diledikleri zaman fiyatlarla oynayabildiğini söyledi. Geçen yılki şap hastalığının olumsuz etkilerinin de bugün yaşanan sorunların bir diğer nedeni olduğunu sözlerine ekledi. Ünker, fiyatlardaki yükselişin yalnızca Türkiye'ye has olmadığını da belirtirken Ulusal Kırmızı Et Konseyi'nin "2025 Yılının Kırmızı Et Sektörü Açısından Değerlendirme Raporu", küresel ölçekte sığır eti üretiminde sınırlı düşüş görülürken küçükbaş üretimin sınırlı ölçüde arttığını, buna karşılık küresel karkas fiyatlarının ciddi artışlarla tarihi zirvelere ulaştığını ortaya koydu.

Rapora göre bu artışın başlıca nedenleri arasında sınırlı ihracat imkanları, güçlü ithalat talebi, hayvan hastalıkları ve jeopolitik belirsizlikler yer aldı. Avrupa'da karkas sığır eti fiyatlarının bir yılda yüzde 25-30 artması da küresel baskının boyutunu gösteren örneklerden biri olarak öne çıktı. Suiçmez, küresel ölçekteki fiyat belirsizlikleri ortamında ithalat politikalarının kalıcı çözüm üretmeyeceğini "Dünyada fiyat belirsizliklerinin yaşandığı bir ortamda, ithalat politikaları ile iç piyasadaki fiyatlar gerçekten dengelenemez" sözleriyle ifade etti.

Et üretimi ne kadar?

TÜİK verilerine göre 2024'te toplam kırmızı et üretimi bir önceki yıla göre yüzde 11,7 azalarak 2 milyon 105 bin 895 tona geriledi. Üretimdeki daralma, fiyat artışlarının sadece maliyet değil arz yönlü baskılarla da ilişkili olduğunu gösterdi. Suiçmez ise üretimdeki düşüşün geçici olmadığını vurgulayarak "Üretimdeki düşüş uygulanan yanlış politikaların sürekliliği nedeniyle kalıcıdır" dedi.

Suiçmez ayrıca her yıl özellikle Ramazan ayı öncesinde et fiyatlarında artış yaşandığına işaret etti. Ünker'in haberinde yer alan bilgilere göre Suiçmez, yüksek enflasyon, düşük alım gücü, canlı hayvan arz açığı, ithalatın fiyatları düşürmemesi, tedarik zincirinin tekelci yapısı ve lojistik maliyetlerin yüksekliği nedeniyle bu yıl da fiyat artışı beklediğini dile getirdi: "Bu yıl da Ramazan ayı ve sonraki aylarda et fiyatlarında artış olacaktır".

Haberin linkine ulaşmak için lütfen TIKLAYINIZ